Saturday, 14 April 2018

વિશ્વની સૌથી નાની ૧.૨ સેન્ટીમીટરની વનસ્પતિ ડાંગ, તાપી, નર્મદામાં થાય છે




- દુનિયામાં આ વનસ્પતિની ૪૫ પ્રજાતિ છે

- ઓલપાડનાં મિતેષ પટેલે ૪૬મી અને સૌથી નાની પ્રજાતિ શોધી જે ડાયનોસરના અસ્તિત્વના સમયની છે

આ અગોચર વિશ્વમાં એવો કેટલોય ખજાનો છે જે માણસને અચંબિત કરે છે. ખાખા ખોળા કરતા માણસને સૃષ્ટિમાંથી કંઇને કંઇ અજુગતુ મળી જ રહે છે. ઓળપાડના પીએચ.ડી સ્ટુડન્ટને પણ આવા પ્રકારે એક વનસ્પતિ મળી છે. જે અજોડ છે કેમ કે ઊંચાઇની દ્રષ્ટિઅએ એ વિશ્વની સૌથી નાની વનસ્પતિ હોવાનો દાવો કરાયો છે.

ફળ ફૂલ વિનાની વનસ્પતિ પર પીએચ.ડી સંશોધન કરી રહેલા સુરત જિલ્લાના ઓલપાડના ઇશનપોર ગામના મિતેષ પટેલને ડાંગના ઝાંખાના ગામમાંથી એક અજોડ નવસ્પતિ હાથ લાગી છે. જેની ઊંચાઇ માત્ર ૧ થી ૧.૨ સેમી છે. દુનિયામાં આ વનસ્પતિની ૪૫ પ્રજાતિ છે આ ૪૬મી તેમણે શોધી છે જે ઊંચાઇને દ્રષ્ટિએ વિશ્વમાં સૌથી નાની હોવાનો દાવો કરાયો છે. ભારતમા આ પ્રકારની ૧૪ પ્રજાતિ હતી હવે ૧૫ થઇ ગઇ. મિતેષ પટેલના જણાવ્યા અનુસાર આ વનસ્પતિ ડાયનોસોરના અસ્તિત્વ સમયની છે. અર્થાત ત્યારથી આ વનસ્પતિનું પણ અસ્તિતત્વ છે. એ નાશ પામે અને ફરી ઉગે એ રીતે. તેમણે આ વનસ્પતિને ઓફયોગ્લોસમ માલ્વે એવુ નામ આપ્યુ છે. જેમાં માત્ર બે જ પાંદડા હોય છે. ક્યારેક પણ હોય પરંતુ બેથી વધુ ક્યારેય થતા નથી.

પ્રોફેસર મંદાદી નરસિમ્હા રેડ્ડીનાં માર્ગદર્શન હેઠળ છેલ્લા એક વર્ષથી આ સંશોધનકાર્ય ચાલી રહ્યુ હતું. ડીપાર્ટમેન્ટ ઓફ બાયોસાયન્સમાં અભ્યાસ કરી રહેલા મિતેશ પટેલનાં આ સંશોધન પત્રને જાણીતા નેચર સાઇન્ટિફીક રીપોર્ટસમાં તા-૧૨મી એપ્રિલે પ્રસિદ્ધ કરવામાં આવ્યુ છે. આ નેચર સાયન્ટીફિક રીપોર્ટસે પણ નોંધ્યુ છે કે આ વનસ્પિત વિશ્વની સૌથી સ્મોલ વનસ્પતિ છે. સંશોધનકર્તાના જણાવ્યા અનુસાર આ વનસ્પતિ ગુજરાતમાં ડાંગ, નર્મદા અને તાપી જિલ્લામાં જોવા મળે છે.

વનવાસીઓ તાવમાં આ પાનનો ઉપયોગ કરતા
આ વનસ્પતિ એન્ટી માઇક્રોબ્યુલ અને એન્ટી ઓક્સિડન્ટ ક્ષમતા ધરાવે છે. સુક્ષ્મ જીવાણુઓનો ખાત્મો બોલાવતી આ સુક્ષ્મ વનસ્પતિ ખાસ કરીને સામાન્ય તાવમાં ઉપયોગી છે. વનવાસીઓ આનો ઔષધ તરીકે ઉપયોગ કરતા અને કરે છે. તેના પાન ખાવાથી તાવ જેવા સામાન્ય રોગમાં રાહત થાય છે. એન્ટી કેન્સર તરીકે પણ આનો ઉપયોગ થઇ શકે એના પર સંશોધન ચાલી રહ્યુ છે.